Interview 13 november Epe

Epenaren Aan Het Woord: Gerard van Emmerik

Gerard van Emmerik (1955) bracht zijn jeugd door op een afgelegen kippenboerderij in het buitengebied van Vaassen. Na voltooiing van de middelbare school in Epe vertrok hij naar Amsterdam. Hij studeerde er Nederlands en had baantjes als nachttelefonist bij de Telefonische Hulpdienst en als Nipo-enquêteur.
In 1993 debuteerde hij met de verhalenbundel ‘Iets scherps, een priem’. Sindsdien volgden er acht verhalenbundels en romans. Vrijwel al die boeken hebben de Veluwe als decor. Eén van Gerards meest recente boeken is de (deels autobiografische) familieroman De Kippenjongen. Die speelt zich af in Vaassen en Emst. Kippenboer Lucas, een kinderlijke geest in een sterk lichaam, leeft samen met de veel jongere Noortje in een isolement op hun boerderij. Hij heeft zijn kippen, zij haar dromen. En ze hebben elkaar. Als er na twintig jaar onverwacht een baby komt, is het gedaan met hun liefde. Er is iets mis met het kind. En meer nog: met de ouders…

 

 

Gerard laat zich deze middag door Margriet Obers en Hans Beoletto aan de tand voelen over zijn boeken, herinneringen, inspiratie én over zijn wekelijkse fietstochten van Amsterdam naar Emst – waar hij een ‘schrijfhuisje’ heeft in het bos.
Kortom stof genoeg om over te praten!

Datum: 12-11-2017
Aanvang: 15.00 uur
Entree: vrij

interview

 

gerard van emmerik

Gerard van Emmerik is een Nederlandse schrijver van verhalen-bundels en romans. Na publicaties in Hollands Maandblad en De Gids debuteerde hij in 1993 met Iets Scherps, Een Priem. Naast schrijver is Gerard van Emmerik ook docent creatief schrijven, onder meer op de Schrijversvakschool in Amsterdam en bij Script+. Hij maakt deel uit van de redactieraad van Hollands Maandblad.

BibliografieIets Scherps, Een Priem (1993), verhalen, De Stem Van De Meester (1996), verhalen, Mischa’s Koorts (1998), roman, De Stemmen (2001), roman in verhalen, Amsterdamse Impressies (2001), novelle, De verzachters (2005), roman, Ik ben je vriend (2008), roman in verhalen, De kippenjongen (2011), roman, De nieuwe Kratz (2015) roman.

Hoe lang schrijf je al?
Ruim 25 jaar. Pas na mijn studie Nederlands begon ik korte verhalen te schrijven. Het begin, dat lukte altijd wel, maar een verhaal ook afkrijgen… Ik merkte dat ik een stok achter de deur nodig had. Die stok vond ik door me aan te melden bij de Schrijversvakschool in Amsterdam. Ik studeerde af met een verzameling verhalen. Die kwamen in literaire bladen zoals Hollands Maandblad en De Gids. Daarna was het vrij gemakkelijk om een contract te krijgen bij een uitgeverij.

Welke schrijvers bewonder je en waarom?
John Cheever, om zijn suggestieve verhalen, vol treurnis, ironie en humor. A.M. Homes, om haar absurde en toch geloofwaardige personages. Bas Heijne bewonder ik om zijn heldere taal en zijn scherpe analyses. En zo zijn er nog veel auteurs die ik bewonder. David Leavitt, bijvoorbeeld, of Gerard Reve, Vladimir Nabokov. Maar ook de schrijvers van de Donald Duck-verhalen!

Waar haal jij je inspiratie vandaan?
Vaak uit eigen ervaringen, herinneringen. Ooit was ik vrijwilliger bij een telefonische hulpdienst. Veel van die gesprekken verwerkte ik in verhalen. Natuurlijk wel vol fictieve elementen. De Kippenjongen, dat zich afspeelt op een kippenfarm tussen Vaassen en Apeldoorn, is voor een belangrijk deel gebaseerd op het leven van mijn ouders daar. Mijn vader was kippenboer, mijn moeder was voorbestemd om te gaan studeren. Ze waren heel erg verschillend. In die roman beschrijf ik hoe het voor hen moet zijn geweest om op die afgelegen boerderij in een groot isolement te leven. Ze hadden alleen elkaar. Na mijn geboorte ging het bergafwaarts met mijn vader. Hij was niet langer de nummer 1 voor mijn moeder, en overleed toen ik 7 was. Toen werd het dus moeder en zoon, samen, zonder een vader. Een thema dat in bijna al mijn boeken voorkomt.

Veel van mijn personages zijn afsplitsingen van mezelf en van mijn vrienden en kennissen. Zo is de onhandige, wat kinderlijke Neil uit De nieuwe Kratz deels gebaseerd op mijn eigen karakter. Maar de moeder uit dat boek ontstond in de trein. Ik zat tegenover een vrouw die de hele reis naar buiten zat te kijken. Geen woord heb ik met haar gewisseld. En toch kreeg ze een hoofdrol in dat boek.

Waar schrijf je en hoe ziet een dag schrijven er voor jou uit? Heb je een schrijfritueel?
Ik schrijf zowel in mijn woonplaats Amsterdam als in mijn boshuisje in Emst. Het duurt altijd tijden voordat ik begin. Eerst koffie, nog eens koffie, naar Albert Heijn, mail controleren… allerlei dingen om het schrijven uit te stellen. Ik blijf het moeilijk vinden om te beginnen. Als ik eenmaal bezig ben, vliegt de tijd om. Veel langer dan een paar uur houd ik het niet vol. Dan is de concentratie op. Soms levert dat een pagina op, soms 5 woorden. Maar als dat 5 goede woorden zijn ben ik tevreden. Schrijven doe ik ook op de fiets. Ik maak lange ritten, bijvoorbeeld van Amsterdam naar de Veluwe. Tijdens die tochten ontstaan er in mijn hoofd volop ideeën en soms ook dialogen.

Wat is jouw schrijftip voor beginnende schrijvers?
Geef alle zintuigen een kans. Zorg dat je karakters gelaagd zijn. Ze hebben net als echte mensen prettige en onplezierige kanten. Bedenk wat ze willen, wat hun doel is, en zorg dat dat doel niet te gemakkelijk – of helemaal niet – bereikt wordt. Verder is schrijven vooral schrappen: vermijd al te veel uitleg, suggereer liever.

Welke boeken heb je geschreven?
Ik heb er inmiddels 9 op mijn naam staan: verhalenbundels, een novelle en romans. Mijn meest recente is De nieuwe Kratz, over een jongen die bij pleegouders in huis komt en de plaats moet innemen van hun overleden zoon.

Wanneer komt je volgende boek uit?
Waarschijnlijk eind 2018. De werktitel is Vier dagen, drie nachten. Het wordt een psychologische roman over een jonge, ernstig zieke vrouw en haar homoseksuele vader. In het boek trekken ze vier dagen en drie nachten met elkaar op, en leren elkaar eindelijk begrijpen en waarderen.

 

 

Nooit Meer Slapen

nooit meer slapen

Van 30 oktober t/m 3 november ben ik weer gastschrijver bij VPRO’s Nooit Meer Slapen (radio 1, van 12 tot 2 uur). Vijf nachten een kort verhaal, geïnspireerd op het nieuws van die dag.

Schrijfatelier

Schrijfatelier in Haarlem

Schrijfatelier

Schrijfatelier

Voor de Stichting Hart Haarlem verzorg ik vanaf dinsdag 17 januari weer een cursus creatief schrijven, getiteld Schrijfatelier. Deze lessen zijn zowel geschikt voor beginners als gevorderden. Tijdens de les krijgt u korte, stimulerende schrijfopdrachten, waarbij er een keur aan genres en vormen aan bod komt. Een willekeurige greep: het korte verhaal, de roman, de column, een spannende scène, een zintuiglijke scène, een non-fictie tekst…

Na elke les krijgt u een individuele schrijfopdracht mee. De uitwerking daarvan – één A4’tje – mailt u naar mij en naar de andere deelnemers. Iedereen leest thuis alle teksten en komt in de daaropvolgende les met een kort commentaar. Zo krijgt u dus niet alleen feedback van mij, maar ook van de medecursisten.

Werkt u liever aan een project van langere adem? Ook dan is deelname aan deze cursus mogelijk. De korte schrijfopdrachten en de individuele opdracht voor thuis zullen dan in het teken staan van dat project.

Voor meer informatie en aanmelding: www.hart-haarlem.nl

 

Nog een Kratz-recensie

 

Boekhandel De Omslag, Delft

kratz

Gerard van Emmerik – De nieuwe Kratz € 18,99

Nadat hun enige zoon Michael is verongelukt (of ligt dat toch even anders?) besluiten Hildegard en Karl Kratz een kind van dezelfde leeftijd te adopteren: Julien. Deze zestienjarige jongen verblijft sinds twee jaar in het Pelzer-Hoffmann instituut, een tehuis voor wezen en kinderen wiens ouders niet meer voor hen kunnen zorgen. De jongen deelt een kamer met de veel oudere Neil, een verwarde geest die continu quizvragen stelt aan Julien. Ze zijn volledig op elkaar gericht.
Het liefst was Julien teruggekeerd naar zijn moeder, die echter in een verpleeginrichting verblijft. Hij verlangt naar geborgenheid, naar ‘gewoon’: gewoon samen aan tafel, gewoon samen tv kijken, gewoon samen zijn, zoals in een gewoon gezin. Daarom is hij dan ook verheugd als de familie Kratz hem komt halen. Vanaf dat moment is alles erop gericht maar te mogen blijven, samen gezinnetje te spelen. Alles wat (vooral Hildegard) Kratz hem voorstelt, vindt hij oké, wat zij mooi vindt, vindt Julien mooi, wat zij afwijst, wijst hij af. Kortom, hij cijfert zichzelf helemaal weg. Aan de andere kant doet ook Hildegard haar best het de jongen zoveel mogelijk naar de zin te maken, ten koste van zichzelf. Het verlangen van Julien naar Neil kan zij echter niet bevredigen, zelfs niet nadat deze ongevraagd een weekje is blijven logeren. Als Hildegard Neil weer terugbrengt naar het instituut, verneemt ze wat er daadwerkelijk is gebeurd met Michael. Ineens staat haar relatie met Karl op het spel.
De nieuwe Kratz is van een verontrustende schoonheid. Onheilspellend vanaf de eerste pagina’s. Enerzijds wil je het boek wegleggen, omdat je de waarheid niet onder ogen wilt zien, anderzijds kun je niet stoppen met lezen. Wát een boek! 

Wilt u deze titel bestellen? Mail: info@deomslagdelft.nl

© Eus Wijnhoven

Hollands Maandblad

 

Afbeeldingsresultaat voor hollands maandblad 2016-11

In het nieuwe nummer van Hollands Maandblad staat een kort verhaal van me, getiteld Zes min. Het is een fragment uit mijn nieuwe roman, die in 2018 zal verschijnen. De werktitel: Drie dagen, vier nachten.

Nooit Meer Slapen

nooit meer slapen

Op 19, 20, 21, 22 en 23 december lees ik in
het VPRO-radioprogramma Nooit meer slapen
na het nieuws van 1 uur weer een kort prozafragment voor
naar aanleiding van de actualiteit.

Nooit Meer Slapen, VPRO, Radio 1
(vpro.nl/nooitmeerslapen)

Interview boekenbijlage.nl

Schrijven is een reis met een onbekend verloop

29-oktober-2016 | Categorie: Interview

gerardGerard van Emmerik(1955) bracht zijn jeugd door op een kippenboerderij aan de rand van de Veluwse bossen. Na de middelbare school volgde hij de studie Nederlands, had baantjes als nachttelefonist bij De Telefonische Hulpdienst en als NIPO-enquêteur. Na de opleiding aan Schrijversvakschool ’t Colofon publiceerde hij korte verhalen in Hollands Maandblad en De Gids. In 1993 debuteerde hij met de verhalenbundel Iets Scherps, Een Priem. Vele boeken zouden volgen o.a.: De stem van de meester, Mischa’s koorts,  De verzachters, Ik ben je vriend, De kippenjongen en in 2016 De nieuwe Kratz, over een jongen die bij pleegouders in huis komt en de plaats moet innemen van hun dode zoon.

Je woonde in je jeugd op een afgelegen kippenboerderij aan de rand van de Veluwse bossen. Waren jullie gelovig? Hoe was het gezin samengesteld?

Vader, moeder, zoon. Mijn ouders waren al ruim twintig getrouwd en behoorlijk op leeftijd toen ik geboren werd. Ze waren buitenbeentjes: niet gelovig, met maar 1 kind in plaats van 5 of 6, wat destijds heel gebruikelijk was in die omgeving; bovendien spraken ze geen dialect. In De Kippenjongen beschrijf ik hoe het voor mijn ouders moet zijn geweest om op de Veluwe verzeild te raken en daar in een groot isolement te leven. Ze hadden alleen elkaar. Na mijn geboorte ging het bergafwaarts met mijn vader. Hij overleed toen ik 7 was. Toen werd het dus moeder en zoon.

Waren er genoeg kinderboeken voorhanden?

Volop. Mijn moeder was een hartstochtelijk lezer die me de liefde voor boeken al vroeg bijbracht. Het begon met de Gouden Boekjes. Wim is weg was mijn favoriet. Daarna kwamen Pinkeltje en Jip en Janneke in mijn leven, vervolgens de meer spannende boeken, zoals Reis door de nacht van Anne de Vries en Enid Blytons De Vijf.

Welke boeken fascineerden je op de middelbare school?

Ik hield van het werk van Gerard Reve, vanwege zijn stijl, zijn humor en omdat hij zijn homoseksualiteit op een volstrekt originele manier beschreef. Reve was in die tijd nogal omstreden, maar gelukkig had mijn leraar Nederlands geen last van vooroordelen en stimuleerde hij ons, de klas, om toch vooral de grote Reve te lezen.

Je studeerde Nederlands. Hoe kwam je op het idee om dat te gaan doen?

Vooral om mijn leeshonger te stillen.

Je volgde een opleiding aan een schrijversvakschool en geeft nu zelf schrijflessen. Wat zijn de nuttigste tips die je aan een beginnend schrijver kunt geven?

Schrijven is vooral schrappen. Vermijd al te veel uitleg, suggereer liever. Geef alle zintuigen de ruimte. En zorg voor karakters die tegenstrijdigheden in zich hebben.

Beïnvloedt het lesgeven in schrijven het schrijven van je eigen werk?

Het zorgt ervoor dat ik met een meer analytische blik naar mijn eigen werk kijk. Alsof het door een cursist is geschreven.

Leer je van de studenten die je lesgeeft, brengen ze je bijvoorbeeld op ideeën voor je eigen boeken?

Ik probeer me niet te laten beïnvloeden, maar ooit had ik een student die zo’n aandoenlijk personage in een verhaal had gestopt, dat ik hem heb gevraagd of zijn karakter in een verhaal van mij mocht optreden. Gelukkig mocht dat. Van een collega-schrijver leen ik weleens een zin, en als rente krijgt hij dan een karakter van mij.

Zijn er ook nadelen verbonden aan de combinatie schrijfles geven en zelf schrijven?

De analytische blik waarover ik het net had kan ook een nadeel zijn. De onbevangenheid kan in gevaar komen.

Je boeken worden nogal eens bevolkt door ongemakkelijke personages: heb je die van tevoren helemaal uitgedacht, of ontstaan ze (deels) tijdens het schrijven?

Vaak ontstaan ze tijdens het schrijven. Veel van die ongemakkelijke personages zijn afsplitsingen van mezelf en van mijn vrienden en kennissen. Zo is de onhandige, wat kinderlijke Neil uit De nieuwe Kratz deels gebaseerd op mijn eigen karakter. Maar de moeder uit dat boek ontstond in de trein. Ik zat tegenover een vrouw die de hele reis naar buiten zat te kijken. Geen woord heb ik met haar gewisseld. En toch kon ik haar een hoofdrol geven in mijn boek.

Steekt het je dat je naam niet boven komt drijven bij nominaties voor literaire prijzen?

Een van mijn boeken haalde net niet de longlist van Libris. Dat stak wel, vooral toen ik hoorde hoe zo’n juryoverleg verloopt. Maar belangrijker vind ik of mijn boeken gelezen worden en hoe de reacties zijn. En daarover mag ik niet klagen.

Heb je een vaste schrijfplek en wat zijn je favoriete schrijftijden?

Ik werk meestal ‘s middags en soms ook ’s nachts, gewoon aan mijn bureau. Maar schrijven doe ik ook op de fiets. Ik maak lange ritten, bijvoorbeeld van Amsterdam, mijn woonplaats, naar de Veluwe, waar ik een klein huisje in het bos heb. Tijdens die tochten ontstaan er volop ideeën en soms ook dialogen.

Ben jij een schrijver die van tevoren het boek schematisch opstelt, of schrijf je organisch en weet je van tevoren niet precies wat er gebeurt?

Ik begin met een idee en wat korte scènes. Langzamerhand ontwikkelt zich dan het boek, waarbij er nog van alles verandert. Een hoofdpersoon is aanvankelijk een vrouw van 42, maar kan nog gemakkelijk een man van 65 worden; eerst is hij gescheiden, maar uiteindelijk toch samenwonend. Het perspectief verandert ook nogal eens. Eerst start ik bijvoorbeeld vanuit een ‘ik’, maar dan blijkt het toch vloeiender te gaan vanuit een ‘hij’ of ’zij’. Dat is wat mij betreft een van de moeilijke maar ook plezierige dingen van een boek schrijven: het is een reis, waarvan je vooraf niet weet hoe het verloop zal zijn.

Vragen: Tiny Fisscher en Pieter Feller

Laat een reactie achter

tweede druk, een tweede reeks recensies

 

 

kratz

‘Uiterst subtiel. Messcherp. (…) Razendknap weet Van Emmerik de spanning op te bouwen. (…) Van Emmerik gebruikt ondanks het zwaar lijkende thema een grote dosis humor die ontwapenend werkt. (gay.nl)

(…) De literaire ontdekking van 2016. Met zijn nieuwste boek ‘De nieuwe Kratz‘ heeft Gerard van Emmerik zichzelf overtroffen.(drimble.nl)

De Nieuwe Kratz werd uitgekozen als boek van de maand bij Een perfecte dag voor literatuur (Notjustanybook).
Reacties van bloggers:

(…) De echte hoofdrol is voor de suggestie. (…) Eigenlijk vorm je als lezer voor een groot deel zelf het verhaal, door jouw eigen interpretaties van de hints. En zo leven de vier personages uit dit boek ook: op grond van beperkte kennis, verkeerde interpretaties en halve herinneringen maken ze allemaal hun eigen waarheid. Een waarheid die op het einde toch weer anders blijkt te zijn dan de werkelijkheid. (GeschrevenGoed/M. van Boxtel)

(…) Het allerlaatste hoofdstuk maakte het boek voor mij helemaal af. Daar gaat het om de keuze van Julien om door te gaan met zijn leven en het afronden van een eerdere levensfase. Meer verklap ik niet! Echt een fantastische leeservaring. (Theonlymrsjo.nl)

(…) ‘Juliens vriend in het tehuis, Neil, klankbord van Julien, ‘partner in crime’ op meerdere gebieden, lijkt alleen een grappige side-kick, maar vervult een cruciale rol in het verhaal. In ruim 200 pagina’s zet Gerard van Emmerik een knap verhaal neer dat even eenvoudig, als droog als vernieuwend is in het taalgebruik en het idee. Een fijn en compact boek om te lezen.’ (Mick@zwart-boek.nl).

(…) Dit boek is een aangename kennismaking met het werk van Van Emmerik. Prachtig beschreven en zeer pakkend. Ik ben aangenaam verrast en kan iedereen het boek aanraden. (Jennysbookcase)

(…)‘De nieuwe Kratz’ schuurt en blijft nagalmen als je het gelezen hebt. *****
(Charlottesweb)

(…)‘De nieuwe Kratz’ gaat over hechten en verlies, Over vastklampen en loslaten, Over goede bedoelingen en goed (willen) doen, Over schuld en vergeving. Schrijnend, mooi en meeslepend. Gerard van Emmerik heeft een pareltje geschreven.’ (veryisabelpeters.blogspot.nl)

Schrijfatelier in Haarlem

Schrijfatelier

Schrijfatelier

Voor de Stichting Hart Haarlem verzorg ik vanaf 5 april een cursus creatief schrijven, getiteld Schrijfatelier. Deze lessen zijn zowel geschikt voor beginners als gevorderden. Tijdens de les krijg je korte, stimulerende schrijfopdrachten, waarbij er een keur aan genres en vormen aan bod komt. Een willekeurige greep: het korte verhaal, de roman, de column, een spannende scène, een zintuiglijke scène, een non-fictie tekst…

Na elke les krijg je een individuele schrijfopdracht mee. De uitwerking daarvan – één A4’tje – mail je naar mij en naar de andere deelnemers. Iedereen leest thuis alle teksten en komt in de daaropvolgende les met een kort commentaar. Zo krijg je dus niet alleen feedback van mij, maar ook van de medecursisten.

Werk je liever aan een project van langere adem? Ook dan is deelname aan deze cursus mogelijk. De korte schrijfopdrachten en de individuele opdracht voor thuis zullen dan in het teken staan van dat project.

Voor meer informatie en aanmelding: www.hart-haarlem.nl